Jeotermal enerji yatırımları, Yenilenebilir Enerji Destekleme Mekanizması (YEKDEM) takvimi nedeniyle kritik bir eşikten geçiyor. Jeotermal Enerji Derneği (JED) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Kındap, planlanan santral yatırımlarının YEKDEM kapsamında üretim yapabilmesi için 31 Aralık 2030’a kadar işletmeye alınması zorunluluğunun, sektörün önündeki en büyük risk haline geldiğini vurguladı. Kındap, mevcut koşullar altında bu sürenin gerçekçi olmadığını belirterek, işletmeye alma süresinin 2040’a uzatılması gerektiğini ifade etti.
YEKDEM Takvimi Yatırımlar İçin Risk Oluşturuyor
1 Mayıs 2023 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7189 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı uyarınca, yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı YEK Belgeli elektrik üretim tesislerinin YEKDEM’den yararlanabilmesi için 31 Aralık 2030’a kadar işletmeye alınması gerekiyor.
Jeotermal enerji sektöründe planlama aşamasında bulunan birçok yatırım, bu zaman kısıtı nedeniyle bekleme sürecine girmiş durumda.
Baz Yük Üreten Tek Yenilenebilir Kaynak
Türkiye’nin yaklaşık 122 bin MW seviyesindeki toplam kurulu gücü içinde, baz yük üretimi yapabilen tek yenilenebilir kaynak jeotermal enerji olarak öne çıkıyor.
Ali Kındap, Türkiye’nin son 15 yılda jeotermal enerjide yakaladığı küresel başarının arkasında YEKDEM’in belirleyici rolü bulunduğunu belirterek, yatırım ortamındaki belirsizliğin bu kazanımları riske attığını ifade etti.
Jeotermal Yatırımlar Diğer Kaynaklardan Daha Uzun ve Maliyetli
Jeotermal santral yatırımlarının; lisans, ruhsat, ÇED, arazi temini, sondaj, kaynak doğrulama ve inşaat gibi aşamalar nedeniyle en iyimser koşullarda beş yıl sürdüğünü vurgulayan Kındap, megavat başına yatırım maliyetinin rüzgâr santrallerine kıyasla en az üç kat daha yüksek olduğuna dikkat çekti.
“2026 Köprüden Önceki Son Çıkış”
Ali Kındap, sektör adına yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı:
“Bugün yatırıma başlansa bile santrallerin 2030 sonuna kadar devreye alınması teknik olarak mümkün değil. Bu belirsizlik, yatırımcıyı beklemeye zorluyor. 2026 yılını köprüden önceki son çıkış olarak görüyoruz. Bu yıl gerekli düzenleme yapılmazsa, 2027 ve sonrasında yatırımların askıya alınması riski bulunuyor.”
2053 Net Sıfır İçin 10 Bin MW Jeotermal Gerekiyor
Yasal düzenleme ile YEKDEM teşvik süresinin 10 yıldan 15 yıla çıkarılmasının sektör için kritik bir adım olduğunu hatırlatan Kındap, 2053 Net Sıfır hedeflerine ulaşmak için Türkiye’nin en az 10 bin MW jeotermal kurulu güce ihtiyaç duyduğunu vurguladı.
