İSTAÇ’ın enerji geri kazanımı, organik atık yönetimi ve döngüsel ekonomi alanlarında hayata geçirdiği üç proje, dünya genelinden 700’ün üzerinde başvurunun değerlendirildiği International Green Apple Environment Awards 2026 kapsamında ödüle layık görüldü.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) iştiraki İSTAÇ, çevre ve sürdürülebilirlik alanındaki yenilikçi projeleriyle uluslararası alanda önemli ödüllerin sahibi oldu. “Atık Yakma Tesislerinde Enerji Geri Kazanımı”, “Döngüsel İşler Atölyesi” ve “Siyah Asker Sineği“ Projeleri ödüle layık görüldü. Projelerin ödülleri, 23 Kasım 2026 tarihinde düzenlenecek International Green Apple Environment Awards töreninde takdim edilecek.
İSTAÇ’a Ödül Getiren Projeler
“Atık Yakma Tesislerinde Enerji Geri Kazanımı” projesi kapsamında, Türkiye’nin ilk evsel atık yakma tesisi olan Atık Yakma ve Enerji Üretim Tesisi’nde evsel atıklardan elektrik üretilirken, yakma sonrasında oluşan küllerden ayrıştırılan metaller de ekonomiye kazandırılıyor. Tesiste 2025 yılında yaklaşık 1 milyon ton atık işlenerek 590 bin 125 MWh elektrik üretildi.
Düşük karbon ekonomisini desteklemek ve enerji bağımlılığını azaltmak amacıyla enerji alanındaki çalışmalarını sürdüren İSTAÇ, 2025 yılında Atıktan Enerji Üretim Tesislerinde 2,5 milyon kişinin elektrik ihtiyacına eş değer yaklaşık 1,3 milyon MWh elektrik üretti. Böylece 4,5 milyon ton sera gazının atmosfere salımı önlendi.
“Döngüsel İşler Atölyesi (DİA)”, atıkları yalnızca geri dönüşüm süreçlerine kazandırmakla kalmıyor, yeniden kullanım, tamir, onarım ve ileri dönüşüm uygulamalarıyla atıklara yeni işlevler ve katma değer kazandıran bir ortak üretim alanı olarak faaliyet gösteriyor. Atölyede ahşap, metal, plastik ile elektrikli ve elektronik atıklar yeniden değerlendirilerek şehir mobilyalarından farklı kullanım amaçlarına yönelik işlevsel ve katma değerli ürünlere, prototiplerden sosyal fayda sağlayan ürünlere kadar geniş bir yelpazede üretim gerçekleştiriliyor. Kedi, köpek ve kuş evleri gibi sosyal sorumluluk odaklı çalışmalar da bu üretimlerin örnekleri arasında yer alıyor.
DİA, çevresel kazanımların yanı sıra sosyal kapsayıcılığı ve katılımcı üretimi merkeze alan yapısıyla da öne çıkıyor. Kadınlar, gençler, öğrenciler ve üretim imkânlarına erişimi kısıtlı/dezavantajlı gruplar başta olmak üzere toplumun farklı kesimlerinin bilgi, ekipman ve ortak üretim olanaklarıyla buluşmasına imkân sağlayan atölye; katılımcıların üretim süreçlerine dahil olmasını, yeni beceriler kazanmasını, fikirlerini geliştirmesini ve üretici topluluklar arasında bilgi ve deneyim paylaşımını destekliyor.
Atık kültürünün geliştirilmesine yönelik eğitim ve farkındalık faaliyetlerinin de yürütüldüğü DİA; atıkların kullanım ömrünü uzatan, kaynakların verimli kullanımını teşvik eden ve atığı yeniden bir üretim girdisine dönüştüren döngüsel bir model sunuyor. Geri ve ileri dönüşüm uygulamalarını eğitim, sosyal katılım, ortak üretim ve toplumsal faydayla bir araya getiren bu yaklaşım; atıkların yalnızca bertaraf edilmesi gereken malzemeler değil, yeniden değer üretme potansiyeline sahip kaynaklar olarak ele alınmasını teşvik ediyor.
“Siyah Asker Sineği Projesi” ile organik atıklardan larva proteini, larva yağı ve frass adı verilen larva gübresinin üretimi hedefleniyor. Laboratuvar ölçeğinde yürütülen çalışmalarda elde edilen larva biyokütlesinin hayvan yemlerinde alternatif protein kaynağı, frass’ın ise gübre olarak kullanılmasına yönelik çalışmalar tamamlandı. Projenin pilot ölçekli aşaması 17 ortak kuruluş ile birlikte “Tarım 2030 – Gıdada Arz Güvenliği, Sürdürülebilirlik, Yenilik ve Şeffaflık İçin Tarımda Dijitalleşme Programı” kapsamında yürütülmekte olup, TÜBİTAK-TEYDEB desteğinden faydalanılmaktadır.
İSTAÇ atığı enerjiye, yeniden kullanılabilir ürünlere ve sürdürülebilir üretim girdilerine dönüştüren bu üç projeyle atık yönetimini bertarafla sınırlamıyor, atığı çevresel, ekonomik ve toplumsal değer üreten stratejik bir kaynak olarak değerlendiriyor. Bu uluslararası başarı, İstanbul’da geliştirilen yenilikçi çevre çözümlerinin dünya ölçeğinde karşılık bulduğunu ortaya koyuyor.